Το λεγόμενο “counter surfing” –δηλαδή το να σηκώνεται ο σκύλος στα πίσω του πόδια και να «ψαρεύει» ό,τι βρίσκει στους πάγκους της κουζίνας ή στο τραπέζι– είναι μια από τις πιο συχνές και εκνευριστικές συμπεριφορές.
Πριν αρχίσουμε να κατηγορούμε τον σκύλο μας ότι το κάνει από «εκδίκηση» ή επειδή είναι «κακός», πρέπει να δούμε την κατάσταση με τα μάτια του. Για έναν σκύλο, ο πάγκος της κουζίνας είναι ένας μαγικός τόπος όπου εμφανίζονται τυχαία οι πιο νόστιμες λιχουδιές του κόσμου.
1. Η ψυχολογία του σκύλου: Γιατί το κάνει;
Η απάντηση είναι απλή: Επειδή λειτουργεί! Στην επιστήμη της συμπεριφοράς των ζώων, αυτό ονομάζεται συμπεριφορά που αυτο-ενισχύεται (self-reinforcing behavior).
- Η τέλεια λοταρία: Ακόμα κι αν ο σκύλος ελέγξει τον πάγκο 9 φορές και δεν βρει τίποτα, την 10η φορά που θα βρει έστω ένα ψίχουλο ή μια φέτα γαλοπούλας, ο εγκέφαλός του θα δεχτεί μια τεράστια δόση ντοπαμίνης. Αυτή η «νίκη» είναι αρκετή για να τον κρατήσει σε εγρήγορση να ξαναδοκιμάσει για εβδομάδες.
- Ένστικτο επιβίωσης (Scavenging): Οι πρόγονοι των σκύλων επιβίωσαν ψάχνοντας για τροφή. Το να εξερευνούν επιφάνειες για υπολείμματα φαγητού είναι γραμμένο στο DNA τους.
- Βαρεμάρα ή Πείνα: Αν ένας σκύλος δεν έχει αρκετή πνευματική εκτόνωση ή αν η καθημερινή του τροφή δεν τον χορταίνει, θα αναζητήσει εναλλακτικές πηγές απασχόλησης και θερμίδων.
2. Πώς να σταματήσετε το “Counter Surfing”
Το να μαλώσετε τον σκύλο αφού έχει ήδη φάει το φαγητό δεν έχει κανένα νόημα· το μόνο που θα καταφέρετε είναι να τον κάνετε να σας φοβάται. Η λύση βασίζεται στη διαχείριση του περιβάλλοντος και την εκπαίδευση.
Βήμα 1: Μηδενίστε τις επιτυχίες του (Διαχείριση)
Αν ο σκύλος δεν ξαναβρεί ποτέ τίποτα στον πάγκο, η συμπεριφορά σταδιακά θα σβήσει (extinction).
- Καθαροί πάγκοι: Μην αφήνετε ποτέ φαγητό, ψωμί, βούτυρο ή έστω άπλυτα πιάτα εκτεθειμένα όταν λείπετε ή όταν δεν προσέχετε.
- Περιορίστε την πρόσβαση: Αν μαγειρεύετε και ξέρετε ότι ο σκύλος θα πηδήξει, χρησιμοποιήστε μια παιδική πόρτα ασφαλείας στην κουζίνα ή βάλτε τον σε ένα άλλο δωμάτιο με ένα ασφαλές παιχνίδι απασχόλησης (π.χ. ένα Kong γεμισμένο με παγωμένο φυστικοβούτυρο).
Βήμα 2: Διδάξτε την εντολή «Άστο» (Leave It)
Ο σκύλος πρέπει να μάθει ότι το να αγνοεί το φαγητό που είναι σε χαμηλό ύψος τού αποφέρει μεγαλύτερο κέρδος από εσάς. Δουλέψτε την εντολή «Άστο» αρχικά στο πάτωμα με χαμηλής αξίας λιχουδιές, επιβραβεύοντάς τον με κάτι πολύ καλύτερο (π.χ. κοτόπουλο) όταν στρέφει το βλέμμα του μακριά από τον «απαγορευμένο» μεζέ.
Βήμα 3: Δημιουργήστε μια «Ζώνη Ασφαλείας» στην κουζίνα
Αντί να του λέτε συνεχώς «Όχι» όταν μπαίνει στην κουζίνα, μάθετέ του τι θέλετε να κάνει.
- Τοποθετήστε ένα χαλάκι ή ένα κρεβατάκι σε μια γωνία της κουζίνας, μακριά από τους πάγκους.
- Εκπαιδεύστε τον σκύλο να πηγαίνει εκεί («Στο χαλάκι σου») όσο εσείς μαγειρεύετε, και επιβραβεύστε τον συχνά με λιχουδιές πάνω στο χαλάκι του για όσο παραμένει ξαπλωμένος.
Σημαντική προειδοποίηση: Το counter surfing δεν είναι απλώς εκνευριστικό, αλλά μπορεί να γίνει εξαιρετικά επικίνδυνο. Πολλές ανθρώπινες τροφές που αφήνουμε στους πάγκους (όπως η σοκολάτα, τα σταφύλια, τα κρεμμύδια ή φαγητά μαγειρεμένα με σκόρδο) είναι άκρως τοξικές για τους σκύλους, ενώ τα ψημένα κόκκαλα μπορούν να προκαλέσουν διάτρηση στομάχου.